Gezondheidsadviezen na een overstroming

  • 15 juli 2021

Het noodweer van de laatste dagen heeft lokaal voor enorme wateroverlast en overstromingen gezorgd. Vooral na het terugtrekken van water kan er vervuild slib achterblijven. dn is het goed een aantal gezondheidsadviezen in acht te nemen. 

Een handig document dat een goede leidraad geeft is het advies van de Hoge Gezondheidsraad “Hygiënische maatregelen bij overstromingen, herziening van de bestaande adviezen” van oktober 2000. Hieronder geven we de belangrijkste adviezen en mogelijke vragen.

Bij overstromingen worden microbiële en chemische verontreinigingen meegevoerd met het water en bij terugtrekking afgezet op de bodem. Plaatsen waar huizen, moestuinen en drinkwaterputten zijn overstroomd, kunnen dan ook zowel microbiologisch als chemisch verontreinigd (geweest) zijn.

Microbiologische verontreiniging

Bij overstromingen wordt zowel regenwater, oppervlaktewater (beken, rivieren, …), rioolwater als water uit septische putten meegevoerd. Dit water is belast met micro-organismen, die achterblijven wanneer het water zich terugtrekt. Het gaat meestal om niet-ziekteverwekkende micro-organismen die op waterbodems leven. Maar ook ziekteverwekkende bacteriën, parasieten en virussen kunnen voorkomen.

Chemische verontreiniging

Bij overstroming kan het water chemische stoffen meevoeren uit bijvoorbeeld stookolietanks. Deze stoffen kunnen bij het terugtrekken van het water achterblijven op de oppervlakten van materialen en bodems waarmee het water in contact is geweest.

Deze potentiële verontreinigingen vragen om de nodige aandacht om de impact op de gezondheid van bewoners tot een minimum te beperken. Adviezen en antwoorden op relevante vragen staan hieronder opgesomd (op basis van het Hoge Gezondheidsraad advies van oktober 2000). 

Algemene hygiënemaatregelen

  • Bescherm jezelf bij het schoonmaken. Draag handschoenen en rubberen laarzen. 
  • Was vaak je handen met schoon water en zeep of gebruik op alcohol gebaseerde handontsmettingsmiddelen. Doe dit minstens na toiletgebruik en voor het eten, drinken of roken. 
  • Reinig oppervlakken met een chlooroplossing (15 ml bleekwater/L water), was kleding bij voorkeur op 60°C en maak de vaat schoon met warm water (min. 70°C) en afwasmiddel.
  • Drink alleen schoon, veilig water en eet alleen voedsel dat niet in contact is geweest met overstromingswater of oppervlakken die in contact zijn geweest met overstromingswater.
  • Eet geen gekoeld of gesmolten voedsel dat langer dan twee uur aan warme temperaturen is blootgesteld, b.v. door stroomstoring.
  • Vermijd contact met dode dieren.

Bij overstromingen kunnen een aantal infectieziekten zich gemakkelijker verspreiden. Als u symptomen of klachten ervaart (zoals koorts, verwondingen, maag-darmklachten,…) is het aangeraden om uw huisarts te raadplegen.

Wat als mijn groentetuin overstroomd geweest is?

De groenten die nog aanwezig waren in de moestuin op het moment dat hij overstroomd werd, zijn absoluut niet meer geschikt voor consumptie. De groenten mogen ook niet gecomposteerd worden voor gebruik in de moestuin.

Achtergebleven slib in de moestuin kan ook later voor problemen zorgen. Het kan aangewezen zijn om bij de herstart of opstart van een moestuin een staalname te doen en analyses laten uit te voeren.  Meer info over een gezonde moestuin kan u terugvinden op de website www.gezonduiteigengrond.be

Wat als ik putwater als drinkwater gebruik?

Indien u gebruikt maakt van putwater als drinkwater en de put overstroomd is geweest, dan is het absoluut afgeraden om dit water nog te gebruiken als drinkwater. Vooraleer de put weer in gebruik te nemen wordt aanbevolen om de put schoon te (laten) maken, te (laten) desinfecteren en de kwaliteit van het water te laten controleren.

Particuliere putwatergebruikers die niet kunnen aansluiten op het openbaar waterleidingnet, kunnen een gratis controle aanvragen bij de Vlaamse Milieumaatschappij. De analyseresultaten worden door het Agentschap Zorg en Gezondheid gezondheidskundig beoordeeld. 

Particulieren die wel kunnen aansluiten of aangesloten zijn op het openbaar waterleidingnet kunnen terecht bij een erkend labo voor de analyse van drinkwater. 

Regenwater (o.a. uit regenwaterciternes) als drinkwater gebruiken raden we altijd af.

Wat als mijn huis overstroomd is geweest?

Omdat de muren en vloeren veel water hebben opgenomen tijdens de overstroming, is het van groot belang dat dit water zo snel mogelijk opdroogt. De muren worden best grondig gereinigd met zuiver water waaraan bleekwater werd toegevoegd (150 ml bleekwater op 10 liter water).  Om te drogen, probeer je het huis zo goed mogelijk te verwarmen en zorg je ook voor een goede ventilatie. Het droogproces zal de groei van schimmel en eventuele microbiële verontreiniging tegengaan.